پ -۶-۱-۱ کلیات
به منظور ایجاد امکانی برای طراحان در استفاده از آخرین دستاوردهای علمی و روشهای پیشرفته تحلیل سازهها، در این مبحث روش عملکردی در تحلیل و طراحی در شرایطی خاص مجاز شمرده شده است. در صورت استفاده از این روش، باید به وسیله تحلیل و یا ترکیبی از تحلیل و آزمایش نشان داده شود که برای عدم خرابی اعضاء سازهای و غیر سازهای و اتصالات آنها، اطمینانی حداقل برابر با آنچه در این پیوست به عنوان مقادیر هدف ذکر شده، تأمین شده است. در این تحليلها، ملاحظات مربوط به عدم قطعیتهای بارگذاری و مقاومت باید در نظر گرفته شود.
در جدول پ-۶-۱-۱ اهداف عملکردی برای جلوگیری از خرابی اجزای سازهای در ساختمانهای گروههای مختلف خطر پذیری تحت اثر بارهای مرده، زنده و محیطی، به استثنای زلزله و حوادث غیرعادی، در قالب احتمال خرابی سالیانه قابل قبول ارائه شده است. در جدول پ-۶-۱-۲ اهداف عملکردی تحت اثر زلزله ارائه شده است. در این جدول احتمال خرابی قابل قبول کل سازه و اعضای غیر بحرانی آن در صورت وقوع بیشینه حرکات زمین که در این مبحث در نظر گرفته شده ، MCE ، بیان شده است. در این مبحث MCE، حرکات زمین متناظر با زلزلهای که احتمال فراگذشت از آن در دوره ۵۰ سال دو درصد باشد، در نظر گرفته میشود. دوره بازگشت این زلزله ۲۴۷۵ سال است.
لازم به ذکر است که ضوابط مقررات ملی ساختمان صرفاً برای تأمین ایمنی در برابر فرو ریزش سازهها تحت حالات حدی بارگذاری تدوین نشده و حفظ عملکرد سازه و اجزای غیر سازهای در برابر شرایط بارگذاری که احتمال وقوع سالیانه بیشتری دارند، نیز باید مطابق مفاد بند ۶-۲-۵ این مبحث مورد توجه قرار گیرد.
پ -۶-۱-۲ تحلیل
تحلیل سازه باید بر اساس روشهای منطقی، که مبتنی بر قوانین پذیرفته شده مکانیک مهندسی میباشند، انجام شود و تمام منابع مهم تغییر شکل و مقاومت در آن در نظر گرفته شود. فرضیات مربوط به سختی، مقاومت، میرایی و سایر مشخصات اعضا و اتصالات سازهای که در تحلیل سازه در نظر گرفته میشوند، باید بر اساس اطلاعات آزمایشگاهی قابل قبول یا مراجع معتبر لحاظ گردند.
پ-۶-۱-۳ آزمایش
آزمایشهای مورد استفاده برای اثبات ظرفیت عملکردی اعضای سازهای و غیر سازهای و اتصالات مربوطه تحت بارگذاری مورد نظر، باید به نحوی باشد که به درستی نمایانگر مصالح، هندسه، شرایط ساخت، شدت بارگذاری و شرایط مرزی پیش بینی شده برای سازه باشد. در صورتی که یک استاندارد یا رویه آزمایشگاهی قابل قبول برای ازمایش روی اعضای سازهای مشابه وجود داشته باشد، آزمایش و محاسبات مربوط به مقادیر طراحی باید مطابق با آن استاندارد یا رویه انجام شود. در صورتی که چنین استاندارد یا رویهای موجود نباشد، نمونهها باید در مقیاسی مشابه با کاربرد واقعی ساخته شود، مگر این که به نحوی نشان داده شود که اثرات مقياس کردن بر روی عملکرد موردنظر تأثیر چندانی ندارد. ارزیابی نتایج آزمایش باید براساس نتایج به دست آمده از حداقل سه آزمایش انجام شود و انحراف نتایج به دست آمده از هر آزمایش بیش از ۱۵٪ نسبت به مقدار میانگین نتایج تمام آزمایشها نباشد. در صورتی که انحراف بیش از ۱۵٪ نسبت به میانگین در نتایج هر یک از آزمایشها مشاهده شود، لازم است آزمایشهای اضافی انجام شود تا زمانی که انحراف از نتایج هیچ یک از آزمایشها بیش از ۱۵٪ نگردد، یا این که حداقل ۶ آزمایش انجام شده باشد. هیچ یک از نتایج آزمایشها نباید بدون ارائه دلیل منطقی حذف گردد. گزارش آزمایشها باید شامل محل، زمان و تاریخ آزمایش باشد، مشخصات نمونه آزمایشگاهی، تجهیزات آزمایشگاهی، شرایط هندسی آزمایش، تاریخچه بارگذاری و تغییر شکلهای به دست آمده تحت بارگذاری و همچنین هرگونه آسیب مشاهده شده در نمونه در طی آزمایش به همراه مقدار بار و تغییر شکلی که متناظر با این آسیب بوده است باید ثبت گردد.
پ -۶-۱- ۴ تهیه مدارک
روشهای مورد استفاده برای طراحی و نتایج حاصل از تحلیل و آزمایشها باید طی یک یا چند گزارش آماده شده و برای تصویب به مرجع ذیصلاح ارسال گردد. تصویب گزارشها صرفاً پس از دریافت گزارش مکتوب داوری مستقل (موضوع بند پ-6-1-5) صورت خواهد پذیرفت.
پ -۶-۱-۵ داوری مستقل
روشهای مورد استفاده برای طراحی و نتایج حاصل از تحلیل و آزمایشها باید توسط یک کمیته مستقل، داوری و مورد تأیید قرار گیرد. این کمیته باید دارای حداقل ۳ عضو باشد. اعضای این کمیته باید توسط مرجع ذیصلاح تعیین شده و دارای تخصص و تجربه کافی برای مرور مدارک و ارزیابی تطابق آنها با ضوابط این مقررات باشند. این ارزیابی باید شامل تمامی فرضیات، معیارها، رویهها، محاسبات، مدلهای تحلیل، آزمایشها و نتایج آنها ، نقشهها و گزارشها باشد. کمیته داوری باید در پایان کار خود نتیجه بررسیها را به صورت مکتوب به مرجع ذیصلاح ارسال نماید.